Stop met doelen stellen en start met goede gewoontes aanleren

Wat is belangrijker als u bepaalde zaken wilt veranderen in uw leven? Doelen stellen of goede gewoontes aanleren? Veel mensen denken dat doelen stellen het belangrijkste is om gefocust te blijven op verandering. Maar is dat wel zo?

Hoewel heldere doelen zeker bijdragen aan een grote verandering die u wilt bewerkstelligen, toont onderzoek aan dat onze gewoontes uiteindelijk bepalen wat we doen en wie we zijn. Tot maar liefst 40% van de dingen die we op een dag doen worden aangestuurd door gewoonte. Dat betekent dat u bijna de helft van uw dag op de ‘automatische piloot’ bezig bent met dingen die uw voortgang of helpen of juist teniet doen. Omdat zoveel van uw acties worden beheerst door gewoonten, is het zinvol om meer tijd en aandacht te besteden aan het richting geven van uw onderbewustzijn, dan aan het stellen van doelen.

Waarom wat u doet belangrijker is dan wat u wilt doen
Natuurlijk, doelen zijn een belangrijk middel om datgene te bereiken wat u graag wilt. Of dat nou op zakelijk of privé gebied is. Doelen helpen om uw dromen te visualiseren, maar helaas helpen ze niet altijd om u ook daadwerkelijk op het juiste pad te krijgen. Doelen worden vaak niet gehaald en dat kan een aantal oorzaken hebben. Bijvoorbeeld:

  • Doelen markeren een eind, iets wat u wilt bereiken. Wanneer u uzelf een doel stelt, geeft u uzelf eigenlijk gewoon een gewenste uitkomst. Terwijl studies hebben aangetoond dat alleen focussen op het resultaat zorgt voor minder motivatie en focus.
  • Doelen steunen vaak op factoren waar u geen controle over hebt. Het leven kan behoorlijk chaotisch zijn en het kan maar zo zijn dat iets of iemand tussen u en het behalen van uw doel staat.
  • Zonder goede gewoontes is het heel gemakkelijk om uw motivatie te verliezen terwijl u aan uw doelen werkt.
  • Het bereiken van een doel vergt vaak meer wilskracht dan we bezitten. Het kost veel energie om dag in dag uit aan uw doelen te werken. Ons brein is gemaakt om zoveel mogelijk energie te besparen, waardoor excuses en ‘uitzonderingen’ gemakkelijk vat krijgen op uw dag.

Simpel gezegd: door doelen te stellen geeft u uzelf niet alle benodigde tools om een echte verandering teweeg te brengen. Gewoontes worden daarentegen langzaam gemaakt. Doordat het kleine acties zijn die u herhaalt, kunt u resultaten bereiken die u nooit had durven dromen met alleen het bepalen van een doel.

Hoe nieuwe gewoontes zich vormen (en blijven plakken)
Hoewel het makkelijk is om te praten over nieuwe gewoontes die u uzelf wilt aanleren, is het beginnen een stuk moeilijker en het volhouden misschien nog wel het moeilijkste. Dus hoe zorgt u dat u niet alleen nieuwe gewoontes vormt, maar ook kunt volhouden? Dat begint met begrijpen hoe gewoontes zich vormen. Een gewoonte is een kleine actie die regelmatig (en vaak automatisch) wordt herhaald. In zijn boek The Power of Habit, legt auteur Charles Duhigg de drie stappen uit die nodig zijn om een gewoonte te vormen:

  1. Een trigger die de gewoonte initieert
  2. De actie die u neemt (de gewoonte)
  3. De beloning die u krijgt door de actie te ondernemen

Of, zoals Duhigg het zegt: Een gewoonte is een formule die ons brein automatisch volgt: als ik de trigger zie, doe ik de actie om een beloning te krijgen. Klinkt simpel, toch? Maar hoe werkt het in het dagelijks leven? Hieronder een kort voorbeeld dat voor veel mensen wel herkenbaar zal zijn:

  • Trigger: uw telefoon maakt een geluidje om u erop attent te maken dat er een bericht of een update beschikbaar is
  • Actie: u pakt uw telefoon, voert uw toegangscode in en zoekt naar de melding. Is het een e-mail? Een Whats-appberichtje? Een mention op Twitter?
  • Beloning: u ziet de oorzaak van de notificatie, waardoor de nieuwsgierigheid die u voelde toen uw telefoon ging, beloond wordt.

Hier komt de kracht van gewoontes om de hoek kijken. Zodra u dit proces een paar keer hebt herhaald, herkennen uw hersenen het patroon en gaan ze het automatiseren. Zo kan het dat u niet eens meer een geluid van uw telefoon nodig hebt om het apparaat op te pakken, maar gewoon de hele dag naar uw telefoon grijpt.

Neem kleine stapjes
Net als in het voorbeeld van de telefoon, is het belangrijk dat u een nieuwe gewoonte opbouwt aan de hand van kleine stapjes (uw telefoon gaat, uw checkt waarom). De zaken die u wilt veranderen zijn wellicht groot (meer schrijven, stoppen met roken, meer bewegen), maar bestaan eigenlijk uit honderden kleinere acties. Hoe hoe meer u die kleine acties kunt automatiseren, hoe gemakkelijker het is om tot dat grotere doel te komen. Het is niet makkelijk om nieuwe gewoontes aan te leren (of de slechte af te leren), maar het is zeker mogelijk.

In onze volgende blog delen we tips waarmee u aan de slag kunt om goede gewoontes aan te leren.